09 / 08 / 2022

AVM’lerde ticari ‘kira’ tartışması!

AVM’lerde ticari ‘kira’ tartışması!

AVM’lerde ticari kira uygulamasına geçilmesi için çalışmalar başladı. AYD Başkanı Hüseyin Altaş, ticari gayrimenkul kirasının Borçlar Kanunu’nda düzenlenmesi için Meclis’e başvuru yaptıklarını belirtti.



Türkiye’de çoğu alışveriş merkezinde Kovid-19 salgını sebebiyle ciroya göre kira uygulamaları sürerken, sektör yeni kira açılımına hazırlanıyor.

AVM’lerde ticari ‘kira’ tartışması!

Alışveriş Merkezleri ve Yatırımcıları Derneği (AYD) Başkanı Prof. Dr. Hüseyin Altaş, Türkiye’de ticari olan ve olmayan gayrimenkul kiralamasının Borçlar Kanunu’nda yeni kira türü olarak düzenlenmesi için Meclis’e başvuru yaptıklarını açıkladı. Milliyet'ten Hanife Baş'ın haberine göre; Altaş, “Temmuz ayında talebimizi ilettik. Ancak sonrasında Meclis tatile girdi. Ekimde tekrar gündeme getireceğiz ve en kısa sürede uygulamaya girmesi için çalışacağız. Ülkemizde kiralamada sosyal koruma amacı var. Konut kiralayan, esnaf ve büyük perakende zincirleri aynı kira kanununa tabii. Ticaret alanındaki kiralama rejiminin farklı olması gerekir. Dünyanın pek çok yerinde bu şekilde uygulama var” diye konuştu.

Kiralamada bu değişimin sektöre öngörülebilirlik getireceğine dikakt çeken Altaş, “Sosyal konutla ticari gayrimenkulün aynı rejime tabi olması demek, kiracı ve kiraya veren arasında öngörülemez bağlar oluşmasına neden oluyor. Yeni değişimle ticari gayrimenkulde sözleşme hukuku geçerli olacak. Bu bize ya da başkasına bir avantaj sağlamayacak. Sadece herkes ticaret işi yaparken düşünecek. Ona göre imzasını atacak. ‘Ben erken çıkayım’, ‘kiramı indir’ gibi talepler azalır. Sözleşme serbestisi olunca herkes daha ciddi düşünerek imza atacak. Bu bizim bankalar nezdinde kredibilitemizi yükseltir. Şu anda sözleşmelerin kredibilitesi yok” açıklamasında bulundu. 

‘Şu anda sorun yok’

Hüseyin Altaş, koronavirüs salgını sonrasında AVM’lerden çıkışların artmadığının ve markalarla kiralar konusunda anlaşmalara varıldığının da altını çizerek, şöyle konuştu: 

“Şu anda sorun olan bir durum yok. Herkes mevcut durumu muhafaza etmeye çalışıyor. Ticari kira değişikliğinin normalleşmeden sonra yapılmasını talep edeceğiz. Şu anda AVM’ler ve markalar arasında kira sorunu yok. Karma çözümler var. Ciro bazlı kira, kirada indirimler yapılıyor. Herkese de aynı uygulama yok. Açık alandaki restoranlar cirolarını yüzde 150 artırdı. Ama food court’taki yüzde 30’larda gidiyor. AVM’ler pandemiden sonra ilk açıldığında girişler düşüktü. Ancak şimdi girişler yüzde 60’lara, cirolar da yüzde 80’lere geldi. Ayrıca pandemi kurallarına uyumluluk konusunda TSE belgesi de almaya başladık.”

AVM’lerde ticari ‘kira’ tartışması!

‘Kira indirimi en az bir yıl sürmeli’

Birleşmiş Markalar Derneği (BMD) Başkanı Sinan Öncel, sektörün kiralarda indirim talebinin sürdüğünü dile getirerek, şunları kaydetti:

“Şu anda markalarla alışveriş merkezleri arasında ağırlıklı olarak aylık indirimlerle bir süreç devam ediyor. Perakende sektörü önümüzdeki en az 6 ay ile 1 yıl içerisinde bu uygulamanın sürmesini istiyor. Çünkü önümüzü görmek istiyoruz. Bunu göremediği durumda mağazasını kapama durumuna gider. Şu anda belirli sektörlerin işlerinde artışlar gözlenirken, belirli sektörlerde ise azalışlar söz konusu.”

2021 ortasına dek uzatan var

Kovid-19 sürecinde farklı AVM’ler farklı uygulamaları hayata geçiriyor. İstanbul’da Capitol, iş ortaklarına sağladığı kira indirimi uygulamasını 2021 yılı nisan ayına kadar uzattığını açıkladı. Yapılan açıklamada, “15 Mart-30 Haziran tarihleri arasında kira almadık. Temmuz, ağustos, eylül ve ekim aylarında ise ödenmesi gereken asgari maktu kira bedellerinde yüzde 50 indirim uyguladık. 2020 yılı kasım ve aralık ayları ile 2021 yılı ocak, şubat, mart ve nisan aylarında kira sözleşmelerinde belirlenmiş olan asgari maktu kira bedellerinde yüzde 50 indirim uygulaması devam edeceğiz” ifadeleri kullanıldı. 

AVM'lerde kira tartışmaları ve belirsizlikler var!