Nüsa Uğur: Cari açığın suçlusu konut sektörü mü

Nüsa Uğur: Cari açığın suçlusu konut sektörü mü



Bir ülkenin ihraç ettiği mal ve hizmetlerden elde ettiği gelirin, ülkenin yurt dışından ithal ettiği mal ve hizmetlere yaptığı ödemelerden az olması. Ancak, ekonomistler cari açığın kamudan değil, özel sektörden kaynaklandığını dile getiriyor


Geçtiğimiz hafta gazetelerin ekonomi haberlerinde konut kredilerinde KKDF'nin (Kaynak Kullanımı Destekleme Fonu) uygulamaya konulacağı, konut alımlarında peşinatın yüzde 40 gibi bir orana çekileceği ile ilgili haberler gündemde idi.

Malûm, cari açıkla başımız dertte. Cari açık nedir; Bir ülkenin ihraç ettiği mal ve hizmetlerden elde ettiği gelirin, ülkenin yurt dışından ithal ettiği mal ve hizmetlere yaptığı ödemelerden az olması. Ancak, ekonomistler cari açığın kamudan değil, özel sektörden kaynaklandığını dile getiriyor. Yani özel sektörün bir kısmı, mal ve hizmet üretebilmek için bankalar aracılığı ile yurt dışından kredi kullanıyor.

Merkez Bankası verilerine göre şirketlerin, bankalar aracılığı ile yurt dışından kullandıkları toplam kredilerin yüzde 6'sı inşaat firmalarına ait.

Peki, yüzde 6'lık bir oran nedeniyle peşinatın yüzde 40'a çekilmesi ya da konut kredilerine KKDF getirilmesinin cari açığın kapanmasında anlamlı bir etkisi olacak mıdır bu durumda

Bu rakam, bize inşaat sektörünün cari açığı etkileyen bir katkısının olmadığına işaret ediyor. Nedeni sadece oranın çok düşük olması değil. İnşaat sektörünün cari açığı kapatıcı bir etkisinin bile olduğu söylenebilir. Nedenlerine hemen bakalım:

1-Konut üretiminde kullanılan malların hemen hepsi ülkemizde üretiliyor.
2-Konutun temel ihtiyaç malları olan demir ve çimentoyu yurtiçinde üretmekle kalmıyor bir de ihraç ediyoruz.
3-KOBİ'ler inşaat sektörü ile ilgili aramalı ve hizmet sunuyor.
4-İstihdamın büyük ve önemli bir kısmı da inşaat sektöründe.
5-Vatandaş ise alacağı konutun parasının bir kısmını tasarrufları, bir kısmını da kredi ile karşılıyor.

Bu yüzdendir ki ekonominin lokomotif sektörü olan inşaat sektörü, geçen on yılda çok çalışmış ve ürün çeşitliliği açısından zengin kaliteli konutlar üretmiştir. Ayrıca konut ihtiyacımız halen devam ediyor. Depreme dayanıklı konut ihtiyacı, kentsel dönüşüm ve değişimin büyük bir hızla devam etmesi, şehirlerin tarihi dokularının korunması koşulu ile yeniden bireylerin ihtiyacına cevap verecek planlar yapılıp restore edilmesi hayatî önem taşımakta. Bu yüzden cari açık faturasının gayrimenkul sektörüne çıkarılması büyük bir haksızlık olarak görünüyor.

Gelelim bu haftaki sorumuza: Hidayet Kara/İstanbul Çevre yol yapımı nedeniyle arsamın kamulaştırılacağını öğrendim. Kamulaştırmada arsanın değeri nasıl belirleniyor

İtiraz hakkım var mı, varsa nasıl kullanabilirim İdarelerin Kamulaştırma Kanununa göre tapuda kayıtlı olan taşınmaz mallar hakkında yapılacak kamulaştırmalarda satın alma usulünü öncelikle uygulamaları esastır. Kamulaştırmayı yapacak idari kurum, konuyla ilgili uzman kişi ve kuruluşlardan rapor alır önce. Bu kurumlar Sanayi ve ticaret odaları, mahalli emlak alım-satım büroları olabilir örneğin. Sonra da taşınmaz malın bedelini tespit etmek üzere, kendi bünyesinden en az üç kişiden oluşan kıymet takdir komisyonu oluşturur. Tahmin edilen bedel üzerinden pazarlıkla satın alma ve trampa işlemlerini yürütmek ve sonuçlandırmak için yine kendi bünyesi içinden en az üç kişiden oluşan bir uzlaşma komisyonu görevlendirir. Endişelenmeyin. İlgili İdari kurum, size arsanızla ilgili isteğini resmi taahhütlü bir yazıyla bildirir. Yasada belirtilen hükümlere uyulması şartı ile yetkili idari Kurum'un belirlediği Uzlaşma Komisyonu yukarıda sözünü ettiğimiz gibi sizinle anlaşma yoluna gidecektir. Eğer arsanın bedeli konusunda anlaşmaya varırsanız komisyon üyeleriyle sizin aranızda bir tutanak düzenlenecek ve imzalanacaktır. Kamulaştırma işlemi de anlaşma tutanağından sonra yasada belirtilen sürelere uyulması kaydı ile tamamlanır. Anlaşma olmaması halinde kamulaştırmayı yapan idare, taşınmaz malın bulunduğu yerin asliye hukuk mahkemesine müracaat eder, taşınmazın kamulaştırmayı yapan idare adına bedeli ödenmesi karşılığında tescil edilmesine karar verilmesini ister. Siz de mahkemede hakkınızı korur, itirazlarınızı yaparsınız.

Nüsa Uğur/Sabah Emlak